In 1936 startte een kleine groep mensen met zorgen over het verdwijnen van landschapsschoon in Zeeland. Ondertussen is de stichting gegroeid tot een professionele organisatie die zich, met steun van vele Beschermers en vrijwilligers, inzet voor de belangen en de bescherming van landschap, natuur en erfgoed. In ons 90-jarig jubileumjaar zetten we de belangrijkste mijlpalen op een rij.
1936: op 3 april wordt de Stichting Het Zeeuwse Landschap officieel opgericht. Mede op initiatief van de heer Van Tienhoven, destijds voorzitter van Natuurmonumenten.
1938: het Zwin wordt het eerste beheerobject.
1945-1950: er wordt actief meegedacht aan een landschappelijk reconstructieplan voor Walcheren en herstel van buitenplaatsen.
1953-1960: een intensieve periode van belangenbehartiging vanwege de plannen voor het afsluiten van zowel grotere als kleinere zeegaten (Deltaplan), infrastructurele herstelmaatregelen op Schouwen-Duiveland en behoud van landschappelijke elementen bij de ruilverkaveling.
1957: jonkvrouw Susanne van Citters schenkt landgoed Landlust: een historische buitenplaats met parkachtige natuur in de dorpskern van Heinkenszand.
1959: de aankoop van het Groote Gat wordt voorbereid, vanwege de bijzondere ligging in het landschap en de historie in de Tachtigjarige Oorlog.
1960: verwerving van zes rijksmonumentale vliedbergen op Walcheren.
1973: Schor van Waarde wordt als eerste Zeeuwse natuurgebied aangewezen onder Natuurbeschermingswet uit 1938.
1974: de eerste aankopen van percelen Yerseke Moer vinden plaats. Met als doel een reservaat voor overwinterende ganzen en behoud van cultuurhistorisch erfgoed.
1976: bij Hoofdplaat wordt een nieuwe inlaag ontworpen waarbij uitgegaan is van restanten van een oude inlaag die na de dijkversterking zal blijven liggen.
1976-1977: grote aankopen, zoals 135 hectare schorren en slikken bij Sint Philipsland, het laatste onverkavelde oudlandgebied bij Yerseke Moer, het heggengebied in Arnemuiden en drie hectaren boomdijken. Het Verdronken Land van Saeftinghe wordt toegevoegd in ons beheer. Het totaal aantal beheerhectares wordt daarmee ineens vijftien keer groter!
1978: bij Hooge Platen komt 860 hectare in beheer. De hulp van toegestroomde vrijwilligers is zeer welkom.
1983: aankoop van de eendenkooi Sint Philipsland.
1985: de eerste zelfstandige uitgave van het magazine ZEEUWS LANDSCHAP.
1990: een belangrijk aankoopjaar met 66 hectare Rumoirtschorren, 372 hectare buitendijkse schorren bij Sint Philipsland en 21 hectare bij de cultuurhistorische Wallen van Retranchement.
1992: Slikken van de Heen wordt aangekocht: een dynamisch gebied van 598 hectare met halfopen tot volledig open en bosrijke delen. Een rijke biodiversiteit mede dankzij grote gazers waaronder wisenten.
1992: ook het laatste deel van Het Verdronken Land van Saeftinghe, tot dan nog particulier bezit, komt dankzij een legaat in eigendom bij HZL.
1996-1999: er vinden diverse grondaankopen plaats, zowel eerste aankopen als afrondingshectares: de Bruintjeskreek, de eendenkooi, keihoogte bij de oesterput, de Sophiapolder, in Oranjezon, bij de Wallen van Sluis en de Plaskreek.
2001: een belangrijke stap in Oranjezon: het beheer wordt uitgebreid met 295 hectare en 93 hectare komt in eigendom.
2004: HZL neemt het initiatief voor het grote ontwikkelingsproject Waterdunen, waar zilte getijdennatuur, recreatie, kustverdediging en zilte teelt samenkomen. Een langdurige en nauwe samenwerking tussen Provincie Zeeland, gemeente Sluis, Molecaten en Rijkswaterstaat volgen.
2006: Terra Maris, het museum voor natuur & landschap van Zeeland, opent de deuren in de voormalige Orangerie van Kasteel Westhove in Oostkapelle.
2007: ons hoofdkantoor verhuist naar het grotere en voormalige Proefstation voor de Fruitteelt in Wilhelminadorp.
2009-2010: het eerste grootschalige restauratieproject wordt voltooid bij rijksmonument Hoeve van der Meulen en het rijksmonument Kruisdijkschans bij Sluis komt in eigendom.
2011: de Hooge Platen in de Westerschelde, belangrijk broedvogelgebied voor kustvogels én Natura 2000 gebied, komen in erfpacht bij HZL.
2015: de laatste bewoner Adrie van Strien schenkt Hofstede Veldzicht. Jaren van restauratie volgen en hij blijft hier tot zijn overlijden in 2021 wonen.
2019: start van het initiatief Het Groene Strand.
2021: opening van het nieuwe natuurgebied Waterdunen. HZL beheert vanaf dat moment ruim 10.000 hectare plus 35 cultuurhistorische objecten.
2024: HZL wordt officieel eigenaar van de Hedwigepolder. Diverse van onze natuurgebieden worden als geosite aangemerkt door UNESCO Geopark Schelde Delta.
2025: eerste aankopen uit het Zeeuwse Natuurfonds: Groote Gat en Wallen van Aardenburg.
Help mee en vier ons 90-jarig jubileum 🎉
Vind je natuur, landschap en erfgoed belangrijk en wil je Het Zeeuwse Landschap steunen? Word dan Beschermer of doe een extra donatie. Jouw steun is cruciaal. Want Zeeland blijft niet vanzelf zo mooi!
