Rode geuzen en later wisenten Slikken van de Heen

Rode geuzen

Begin december zijn er nieuwe runderen op de Slikken van de Heen losgelaten. Deze Rode geuzen zijn net als de konikpaarden eigendom van FREE Nature en zullen jaarrond het gebied gaan begrazen. Later in het jaar zullen er ook wisenten komen. De verschillende soorten grazers zorgen er samen voor dat het bijzondere halfopen landschap niet verder dichtgroeit.

Rode geuzen
De rode geus is een kruising van Nederlandse brandrode runderen en het Franse Saler-rund, en is uitstekend aangepast aan het Nederlandse klimaat en landschap. Het rund heeft een dieprode kleur, staat hoog op de poten en heeft een kleine uier. De dikte van de vacht past bij het Nederlandse klimaat: de zomervacht is kort en glad en de wintervacht voldoende dik. Meer dan Schotse Hooglander of Galloway loopt hij grote afstanden door de gebieden. Met zijn hoorns breekt hij vakkundig takken en twijgen en snoeit zo het bos. Zo eten ze opvallend veel van houtige gewassen. Hij staat hoog op de poten en kan goed overweg met een schraal dieet. Samen met hun publieksvriendelijkheid zijn ze uitermate geschikt voor de Slikken van de Heen. In de loop van de winter zal de kudde nog verder aangevuld worden met dieren uit andere natuurgebieden.

Wisenten
In het voorjaar 2020 zullen er ook wisenten in het gebied komen. De soort hoort niet alleen tot de oorspronkelijke inheemse fauna, hij heeft ook net als andere grote grazers een belangrijk effect op het landschap. Grote grazers als de wisent helpen verbossing tegen te gaan en eten veel grassen. Daarmee maken ze ruimte voor bloemen, die weer nectar leveren voor insecten en zaden voor vogels. Wisenten helpen mee om deze zaden te verspreiden. Ze hangen in hun vacht, of worden onverteerd uitgepoept en kunnen dan met wat extra mest kiemen en opgroeien. Ook nemen wisenten veel zandbaden om hun vacht te verzorgen. De kale plekken die zo ontstaan zijn van belang voor pionierplanten en warmteminnende insecten.

Wennen
De wisenten komen in eerste instantie in een wengebied in een deel van de Slikken van de Heen. Na verloop van tijd zal deze tijdelijke afscheiding verwijderd worden en kunnen de dieren het hele gebied gaan gebruiken. Waarschijnlijk wordt dan voor een periode van ca 2 maanden het gebied gesloten voor bezoekers, zodat de dieren op het gemak kunnen wennen aan het gebied. In die periode zal Het Zeeuwse Landschap wel geleide excursies verzorgen. Wanneer de wisenten precies komen is nog niet duidelijk en hangt ook af van de gebieden waar de dieren vandaan komen. Daar moeten immers wisenten eerst gevangen worden voordat ze kunnen worden verhuisd.

Wisenten in Europa
De wisent is een zeldzame Europese soort, die na de Eerste Wereldoorlog bijna was uitgestorven. Nadat de soort in het wild was uitgestorven zijn de eigenaren van de laatste 49 wisenten in gevangenschap gaan samenwerken om de soort te behouden. In 1954 konden de eerste wisenten weer in de natuur worden vrijgelaten. Inmiddels leven er weer 7000 wisenten, maar daarmee is de soort nog steeds zeldzamer dan neushoorns in Afrika of tijgers in Azië. Vandaar dat natuurorganisaties in heel Europa zich inspannen om de soort te behouden en om nieuw leefgebied voor kuddes wisenten te vinden. Natuurpark Lelystad gaat de eerste koeien leveren, aangevuld met een volwassen stier uit het Kraansvlak. Nadat de vangkraal in de Maashorst gereed is, verhuizen er van daaruit nog een aantal dieren richting de Slikken van de Heen.

Dierenwelzijn
De kuddes zijn en blijven eigendom van stichting FREE Nature, zij geven dierenwelzijn veel aandacht. De hoeveelheid voedsel en de conditie van de dieren aan het einde van de winter zijn bepalend of de kuddes nog verder door kunnen groeien. Indien nodig zal er tijdig worden bijgevoerd en worden daarna de kuddes verkleind. De gezondheid van de dieren wordt wekelijks gecontroleerd en bij slechte weersomstandigheden nog intensiever. FREE is momenteel in 30 natuurgebieden in Nederland actief en heeft dus veel ervaring met het beoordelen van de gezondheid van deze grazers en indien nodig wordt er een dierenarts met ervaring met grote grazers ingeschakeld.

Slikken van de Heen
De Slikken van de Heen zijn een voormalig getijdenlandschap dat nu verzoet is. De bodem is veel voedselrijker dan in de Maashorst, Veluwe of het Kraansvlak. Het is dan ook extra interessant om te zien welke voorkeuren de wisenten op de Slikken gaan ontwikkelen en wat precies hun effect op het landschap zal zijn. Dit voorjaar gaan we het zien. Het Zeeuwse Landschap verwacht dat de wisenten hier samen met de konikpaarden en recent gearriveerde rode geuzen (runderen) het landschap half open kunnen houden. De laatste tien jaar is het gebied namelijk nogal met duinriet en adelaarsvaren verruigd waardoor soortenrijke graslandvegetaties onder druk staan. Ook exoten als de reuzenberenklauw, dijkviltbraam en late guldenroede nemen momenteel rap toe. Met de drie soorten grazers die hier jaarrond komen te grazen komt daar naar verwachting verandering in. We gaan de ontwikkelingen in ieder geval volgen.

Stichting Het Zeeuwse Landschap

Stichting Het Zeeuwse Landschap beheert en beschermt waardevolle gebieden en historische pareltjes in Zeeland, bij elkaar bijna 10.000 ha. Geniet mee dankzij de vele wandelroutes, uitkijkpunten en excursies!

Ontwerp & realisatie: Nilsson

Privacyverklaring